Nhưng khoan đã, đừng để con số "giảm" đánh lừa cảm giác của bạn. Thực tế là mình đã có dịp đi thực tế ở Trùng Khánh - một trong những đại đô thị sầm uất nhất của họ, giá chung cư gần trung tâm dù đã giảm "sâu" nhưng vẫn neo ở mức 100 triệum2. Sang đến Bắc Kinh thì câu chuyện còn "khét" hơn nhiều; ngay cả hàng vùng ven cũng đã 176 triệu/m2, còn khu trung tâm thì dao động từ 400 đến gần 700 triệu/m2 là chuyện bình thường.
Bạn cứ tưởng tượng một căn 3 phòng ngủ ở đó có giá từ 11 đến 38 tỷ đồng, thì rõ ràng khái niệm "giảm" ở đây chỉ là từ mức siêu đắt về mức... rất đắt, chứ hoàn toàn không có chuyện "rẻ" để đại đa số người lao động dễ dàng chạm tay tới.
Nhìn người lại ngẫm đến ta, thị trường Hà Nội năm 2026 thực sự đang diễn biến theo một kịch bản khiến nhiều người "ngộp thở". Những người bạn của mình mua nhà cách đây 3, 4 năm giờ đều thấy tài sản tăng gấp đôi, gấp ba.
Một căn tập thể cũ nát ở Phương Mai, tuổi đời bằng cả một đời người với diện tích sổ đỏ chưa đầy 25m2 mà giờ hét giá gần 4 tỷ, tính ra cũng gần 100 triệu/m2 - ngang ngửa giá nhà ở Trùng Khánh. Ngay cả khu Thanh Hà, nơi mà bạn phải lái xe cả tiếng đồng hồ mới vào tới hồ Gươm, giá cũng đã vọt lên 60 triệu/m2 dù pháp lý vẫn chưa đâu vào đâu.
Nhìn vào những dự án cao cấp như The Grand Hàng Bài với mức giá "không tưởng" 1 tỷ đồng cho mỗi mét vuông, chúng ta mới thấy khoảng cách giàu nghèo đang được nới rộng khủng khiếp qua từng viên gạch. Sự thật là giá chung cư trung tâm Hà Nội hay Sài Gòn sẽ chẳng bao giờ quay về cái thời 40-50 triệu/m2nữa đâu, vì quỹ đất và chi phí đầu vào giờ đã ở một vị thế khác hoàn toàn.
Vậy hy vọng nào cho những người lao động bình thường, những người mà lương tháng chỉ loanh quanh mức 10-20 triệu đồng? Cánh cửa thực tế nhất lúc này chính là Nhà ở xã hội (NOXH). Điểm sáng của năm 2025-2026 là các quy định về đối tượng và điều kiện thu nhập đã "nới" ra đáng kể, mang lại cơ hội thực sự cho những người làm công ăn lương.
Nếu bạn là công chức, viên chức, công nhân hay người thu nhập thấp tại đô thị, chỉ cần bạn chưa có nhà tại tỉnh nơi có dự án hoặc diện tích bình quân dưới 15m2/người là đã đủ điều kiện về nơi ở. Đặc biệt, quy định về thu nhập mới thực sự "dễ thở" hơn: người độc thân thu nhập thực nhận dưới 20 triệu/tháng, hoặc hai vợ chồng tổng thu nhập dưới 40 triệu/tháng là đã có thể nộp hồ sơ.
Nghe thì có vẻ hợp lý, nhưng thực tế lại nảy sinh một nghịch lý. Lương thấp quá thì không đủ khả năng trả tiền mua nhà, kể cả là nhà ở xã hội. Lương cao hơn một chút để đủ sức vay và trả nợ thì lại… vượt trần thu nhập, không còn đủ điều kiện. Khoảng trống ở giữa đó mới chính là nơi nhiều người đang mắc kẹt.
Nếu rút ra một lời khuyên, có lẽ là đừng quá ảo tưởng rằng giá nhà sẽ “sập” chỉ vì nhìn sang Trung Quốc. Mỗi thị trường có cấu trúc khác nhau, và giảm không có nghĩa là rẻ. Với người mua ở thực, điều quan trọng hơn là hiểu rõ khả năng tài chính của mình, không chạy theo kỳ vọng tăng giá hay tin đồn giảm sâu. Nếu đủ điều kiện, nhà ở xã hội vẫn là con đường đáng cân nhắc, nhưng cần chuẩn bị tâm lý rằng thủ tục không đơn giản và nguồn cung luôn hạn chế. Còn nếu chưa chạm tới, thì việc tích lũy, nâng thu nhập và kiên nhẫn chờ những nhịp điều chỉnh hợp lý của thị trường đôi khi lại là lựa chọn tỉnh táo nhất, dù không dễ chịu chút nào.