Bạn cứ tưởng tượng, để chạm tay vào một căn hộ nội thành rộng vỏn vẹn 50–60 $m^2$, giờ đây phải cầm chắc trong tay 4–5 tỷ đồng. Muốn rộng rãi hơn chút cho con cái có không gian thì cái giá 6–8 tỷ là chuyện bình thường, mà nực cười ở chỗ đây phần lớn là các dự án cũ đã bàn giao từ "đời tám hoánh" chứ chẳng phải hàng mới tinh khôi gì. Ngay cả khi chấp nhận dạt ra xa trung tâm tới 10–15 km, tìm một căn dưới 4 tỷ giờ cũng khó như lên trời. Áp lực tài chính này quả thực là một "ngọn núi" quá lớn đối với các gia đình trẻ chỉ biết trông chờ vào đồng lương tích lũy.
Điều làm mình thấy "sốc" nhất chính là tốc độ tăng giá chóng mặt đến mức phi lý. Chỉ cần nhìn lại 3 năm thôi, có những dự án ở quận Nam Từ Liêm giá đã tăng gấp đôi, thậm chí gấp ba. Mình còn nhớ căn 43 m2 trước đây giá chỉ 1,4 tỷ, mà giờ chủ nhà thản nhiên rao bán gần 4 tỷ đồng. Nhiều người nói rằng đà tăng này là hệ quả của giai đoạn lãi suất thấp kỷ lục trước đó, khi dòng tiền từ tiết kiệm đổ xô vào đất cát khiến cầu vượt xa cung. Khi đó, tâm lý "sợ mất cơ hội" đã đẩy nhiều người vào thế phải vay ngân hàng sớm bằng mọi giá vì lo giá còn tăng tiếp.
Thế nhưng, gió đã đổi chiều. Hiện tại, lãi suất cho vay mua nhà đang rục rịch tăng lại, có nơi đã chạm ngưỡng 13–15%/năm. Đây chính là lúc mình phải khựng lại để suy ngẫm thật kỹ trước khi đặt bút ký vào bản hợp đồng vay vốn.
Mình vẫn chưa quên được bài học đắt giá hồi đầu năm 2023. Khi lãi suất vọt lên tới 17–18%/năm, thị trường ngay lập tức "đứng hình". Lúc đó, những người dùng đòn bẩy quá đà buộc phải cắt lỗ hàng trăm triệu đồng để thoát hàng, tìm kiếm thanh khoản. Chính trải nghiệm đó khiến mình có niềm tin rằng thị trường bất động sản hiện nay không thể cứ "ngáo giá" mãi được. Khi chi phí vay vốn trở nên đắt đỏ, sức mua sẽ giảm sút và các đợt điều chỉnh giá là điều tất yếu phải xảy ra. Việc giá nhà giảm không chỉ là phản ứng ngắn hạn mà là một bước lùi cần thiết để thị trường cân bằng lại sau một thời gian dài tăng trưởng nóng đến mức mất kiểm soát.
Lúc này, thay vì vội vã lao vào cuộc đua, mình chọn cách chờ đợi và hy vọng vào một nhịp điều chỉnh về mức giá hợp lý hơn. Mình mong rằng giá chung cư sẽ sớm quay lại quỹ đạo tiệm cận với khả năng chi trả của đại đa số người dân, giống như giai đoạn trầm lắng trước đây.
Một quyết định mua nhà nên là nền tảng cho sự an cư bền vững chứ không nên là một canh bạc tài chính quá rủi ro, khiến cả gia đình phải sống trong cảnh "thắt lưng buộc bụng" chỉ để trả lãi ngân hàng. Lời khuyên của mình cho các bạn cũng đang có ý định mua nhà lúc này là hãy thật sự tỉnh táo với bài toán lãi suất; đôi khi kiên nhẫn quan sát thêm một thời gian lại chính là cách đầu tư thông minh nhất để bảo vệ túi tiền của mình.