Thực tế là nhiều người vì quá nóng lòng có nhà nên đã tin lời môi giới, chấp nhận bỏ ra vài trăm triệu tiền "chênh" để mua lại những "suất ngoại giao" qua hình thức lập vi bằng hay giấy viết tay. Nghe thì có vẻ đơn giản và nhanh gọn, nhưng các bạn cần tỉnh táo vì đây là một "canh bạc" cực kỳ rủi ro.
Bạn cần hiểu rằng vi bằng thực chất chỉ là một văn bản ghi nhận lại sự kiện có diễn ra buổi giao tiền đó thôi, chứ nó hoàn toàn không có giá trị thay thế hợp đồng mua bán hay xác lập quyền sở hữu nhà đất theo đúng quy định của Luật Đất đai và Luật Nhà ở. Nếu chẳng may người bán "lật kèo" hoặc căn hộ đó bị cơ quan chức năng rà soát, bạn sẽ là người mất trắng vì pháp luật không công nhận những giao dịch "chui" này.
Mình có anh bạn, gom góp cả đời được hơn 1 tỷ đồng, vì không đủ điều kiện đối tượng nên đã đánh liều mua lại một căn NOXH theo hình thức "hợp đồng ủy quyền" và lập vi bằng từ một người lạ. Môi giới lúc đó cam kết chắc nịch: "Cứ ở đi, 5 năm sau ra phường sang tên là xong". Nhưng đời không như là mơ. Sau 3 năm, giá nhà khu đó tăng vọt, người chủ cũ bỗng nhiên "lật kèo", họ tuyên bố hợp đồng cũ vô hiệu và yêu cầu đòi lại nhà. Lúc này ra tòa, anh bạn mình mới ngã ngửa vì vi bằng chỉ ghi nhận việc giao nhận tiền chứ không chứng nhận quyền sở hữu. Kết quả là nhà mất, tiền gốc lấy lại trầy trật, còn tiền "chênh" cho môi giới thì coi như mất trắng.
Đặc biệt, theo quy định hiện hành, NOXH có một rào cản pháp lý rất cứng là không được phép chuyển nhượng trong vòng 5 năm kể từ khi bạn thanh toán xong 100% tiền và được cấp sổ. Mọi hợp đồng đặt cọc, hứa mua hứa bán trong giai đoạn này đều là giao dịch vô hiệu. Thậm chí, nhiều người còn liều mình làm giả hồ sơ hay khai khống thu nhập để đủ điều kiện mua nhà.
Các bạn đừng quên rằng hồ sơ NOXH hiện nay có cơ chế hậu kiểm rất gắt gao. Theo các quy định mới nhất tại Nghị định 100 và Luật Nhà ở 2023, nếu bị phát hiện không đúng đối tượng hoặc gian dối hồ sơ, căn hộ sẽ bị thu hồi ngay lập tức, và lúc đó tiền mất tật mang, đòi lại tiền từ môi giới hay chủ cũ là điều gần như không thể.
Cái bẫy lớn nhất ở đây chính là tâm lý "tin người". Môi giới có thể hứa hẹn đủ điều, nhưng khi xảy ra tranh chấp, người đứng tên trên giấy tờ và chịu trách nhiệm trước pháp luật chính là bạn chứ không phải họ. NOXH vốn dĩ là chính sách an sinh tốt đẹp của Nhà nước dành cho người thu nhập thấp, nên nó không phải là kênh để chúng ta tìm cách lách luật hay đầu cơ.
Lời khuyên chân thành của mình dành cho anh chị em là: Hãy kiên nhẫn và làm đúng ngay từ đầu. Mua đúng đối tượng, làm đúng quy trình, hồ sơ sạch sẽ minh bạch. Có thể nó sẽ chậm một chút, khó một chút vì phải bốc thăm, nhưng khi cầm chìa khóa trên tay, bạn có thể ngủ ngon mà không phải giật mình lo sợ một ngày bị đòi nhà hay thu hồi.