Kiểu đất thì mình đang ở, nhà thì mình xây rồi, hàng xóm biết mình ở, chính quyền cũng biết mình ở… chỉ có mỗi cái giấy chứng nhận là cứ như đang chơi trò trốn tìm. 😂
Theo đề xuất tại Dự thảo, một số trường hợp đất có vi phạm về thủ tục xảy ra trước ngày 1/8/2024 có thể được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất.
Nghe đến đây nhiều người có thể sẽ nghĩ: “Ơ thế là đất sai trước 1/8/2024 thì được hợp thức hóa à?”
Không nhé. Đừng vội mở két lấy tiền đóng thuế, cũng đừng vội gọi môi giới bảo “đất nhà anh sắp có sổ rồi” 🤣 Cái mốc 1/8/2024 không phải chiếc vé thông hành để đất vi phạm auto được cấp sổ.
Nó chỉ là một trong những điều kiện để Nhà nước xem xét.
Muốn được xem xét thì còn phải đáp ứng cả loạt điều kiện khác: đất phải được sử dụng ổn định, không có tranh chấp, phù hợp quy hoạch và không gây ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, môi trường hay an toàn công trình.
Nói nôm na thế này cho dễ hiểu: Sai thủ tục từ trước 1/8/2024 chưa chắc đã được cấp sổ. Nhưng nếu cái sai nằm ở thủ tục, đất đã sử dụng ổn định lâu dài, không tranh chấp, phù hợp quy hoạch… thì có thể có thêm một cánh cửa để được xem xét.
Tôi thấy điểm này khá đáng chú ý. Bởi thực tế đất đai ở mình có rất nhiều câu chuyện “dở khóc dở cười”.
Có những mảnh đất tồn tại từ rất lâu, người dân sử dụng ổn định mấy chục năm, nhà cửa xây dựng rồi, con cái lớn lên rồi… nhưng hồ sơ thì cứ vướng một khâu nào đó.
Có trường hợp giao đất không đúng thẩm quyền. Có đất có nguồn gốc từ nông, lâm trường. Có trường hợp lấn chiếm. Có trường hợp tự chuyển mục đích sử dụng. Có trường hợp đến lúc làm sổ mới phát hiện ra diện tích đất ở, nguồn gốc sử dụng… còn phải ngồi xác minh lại một vòng.
Mà đất thì vẫn nằm đấy. Người thì vẫn ở đấy. Chỉ có cuốn sổ là chưa chịu về với chủ. 😅
Nên nếu đề xuất này được thông qua và thiết kế chính sách đủ chặt chẽ, tôi nghĩ nó có ý nghĩa ở chỗ: giải quyết những tồn đọng đất đai có lịch sử sử dụng thực tế lâu dài, thay vì để người dân mắc kẹt mãi trong những hồ sơ kéo dài qua năm này sang năm khác.
Nhưng cũng chính vì liên quan đến đất đai nên tôi nghĩ càng phải tỉnh.
Không thể biến câu chuyện này thành:
“Đất vi phạm trước 1/8/2024 → sắp được hợp thức hóa → mua ngay kẻo hết.”
Nếu thấy ai đăng tin kiểu đó thì… chạy đi là vừa. 😂
Bởi ngay cả khi được xem xét cấp giấy, người sử dụng đất vẫn có thể phải thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định. Không phải cứ được xem xét là cầm sổ miễn phí về nhà.
Và quan trọng nhất: Đây mới là DỰ THẢO. Chưa phải luật chính thức. Tôi thấy đây mới là chỗ mọi người cần đọc kỹ nhất, chứ không phải chỉ chăm chăm nhìn mỗi con số 1/8/2024.
Luật đất đai mà chỉ đọc một cái mốc ngày tháng rồi tự kết luận “đất nhà tôi được cấp sổ” thì dễ ăn… quả kỳ vọng lắm. 😅
Theo tôi, nếu chính sách cuối cùng thực sự tháo được những hồ sơ tồn đọng có nguồn gốc sử dụng rõ ràng, ổn định, không tranh chấp và phù hợp quy hoạch thì đây là tin đáng mừng.
Nhưng nếu ai đang có đất thuộc nhóm này thì việc cần làm lúc này không phải là ăn mừng trước. Mà là lôi toàn bộ giấy tờ cũ ra, xem lại nguồn gốc đất, quá trình sử dụng, quy hoạch, tranh chấp và nghĩa vụ tài chính.
Vì trong chuyện đất đai, đôi khi một cái sổ đỏ không nằm ở việc mình có “đất thật” hay không, mà nằm ở việc hồ sơ của mảnh đất ấy kể được câu chuyện gì. Và câu chuyện ấy phải đủ rõ thì Nhà nước mới có cơ sở để giải quyết.
Còn mốc 1/8/2024? Theo tôi, cứ hiểu đơn giản là: Có thể mở thêm một cánh cửa. Nhưng cửa mở không có nghĩa là ai cũng được bước qua. 😌