Nghe thì có vẻ “cổ điển”, nhưng thực tế đây lại là cách làm vẫn khá phổ biến ở nhiều địa phương.
Theo quy định hiện hành, việc chi trả tiền bồi thường khi thu hồi đất không bắt buộc phải chuyển khoản. Cơ quan chi trả chỉ cần đảm bảo đúng người nhận, đúng số tiền, đầy đủ hồ sơ ký nhận và công khai minh bạch.
Vấn đề nằm ở chỗ: ngoài thành phố lớn, không phải ai cũng quen giao dịch ngân hàng.
Nhiều hộ dân lớn tuổi, làm nông nghiệp lâu năm hoặc sống ở khu vực ven đô vẫn giữ thói quen dùng tiền mặt. Có người chưa từng sử dụng app ngân hàng, có người không nhớ nổi mật khẩu, thậm chí tài khoản mở từ nhiều năm trước nhưng bỏ không. Nếu chuyển khoản hàng loạt, khâu rà soát thông tin sẽ cực kỳ mất thời gian: sai một chữ trong tên, lệch số CCCD, nhầm số tài khoản là tiền bị treo ngay.
Mà với các dự án cần giải phóng mặt bằng gấp, chậm chi trả đồng nghĩa chậm bàn giao đất, kéo theo tiến độ thi công bị ảnh hưởng dây chuyền. Thế nên nhiều nơi chọn cách đơn giản nhất: đối chiếu giấy tờ trực tiếp, ký nhận tại chỗ và phát tiền luôn trong ngày.
Ngoài yếu tố thủ tục, còn một chuyện rất… tâm lý.
Với nhiều người dân, đặc biệt là những hộ lần đầu nhận khoản tiền vài tỷ đồng, cảm giác nhìn tiền nằm trong tài khoản chưa “thật” bằng việc cầm tận tay. Có người ra về vẫn mở túi kiểm tra liên tục, đi mấy bước lại kéo khóa nhìn xem tiền còn đủ không. Sau bao năm cày cuốc, mảnh đất bỗng đổi thành từng cọc tiền dày cộp, cảm giác ấy với họ là thứ màn hình điện thoại khó thay thế được.
Tất nhiên, việc phát tiền mặt số lượng lớn cũng đi kèm không ít rủi ro về an ninh, vận chuyển và bảo quản. Chỉ là ở Việt Nam, có những niềm tin rất khó thay đổi. Ví dụ như: tiền phải cầm trên tay mới thấy là tiền của mình thật.