Trường hợp xây dựng nhà ở không cần giấy phép
Theo khoản 2 Điều 107 Luật Xây dựng 2014, việc khởi công xây dựng nhà ở riêng lẻ chỉ cần giấy phép xây dựng đối với trường hợp theo quy định phải có giấy phép.
Theo đó, không phải tất cả các trường hợp xây dựng nhà ở đều bắt buộc có giấy phép xây dựng. Cụ thể, tại khoản 1 Điều 89 Luật Xây dựng 2014, các công trình nhà ở được miễn giấy phép xây dựng bao gồm:
- Nhà ở thuộc dự án phát triển đô thị, dự án phát triển nhà ở có quy mô dưới 7 tầng và tổng diện tích sàn dưới 500m2 có quy hoạch chi tiết 1/500 đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt.
- Công trình xây dựng ở nông thôn thuộc khu vực chưa có quy hoạch phát triển đô thị và quy hoạch chi tiết xây dựng được duyệt; nhà ở riêng lẻ ở nông thôn, trừ nhà ở riêng lẻ xây dựng trong khu bảo tồn, khu di tích lịch sử – văn hóa.
Như vậy, trường hợp xây dựng nhà ở riêng lẻ ở nông thôn (trừ khi xây trong khu bảo tồn, khu di tích lịch sử - văn hóa) sẽ không cần giấy phép xây dựng.
Điều kiện cấp giấy phép xây dựng cho nhà ở riêng lẻ tại đô thị
Khoản 1 Điều 93 Luật Xây dựng 2014 quy định rõ 3 tiêu chí cần thỏa mãn như sau:
- Phù hợp với mục đích sử dụng đất theo quy hoạch đã được phê duyệt cũng như phù hợp với quy chế quản lý kiến trúc được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành.
- Bảo đảm an toàn cho công trình, công trình lân cận và yêu cầu về bảo vệ môi trường, phòng, chống cháy, nổ; bảo đảm an toàn hạ tầng kỹ thuật, bảo đảm khoảng cách an toàn đến công trình dễ cháy, nổ, độc hại và công trình quan trọng có liên quan đến quốc phòng, an ninh…
- Thiết kế xây dựng nhà ở riêng lẻ được thực hiện theo đúng quy định (tuân thủ tiêu chuẩn áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật, quy định của pháp luật về sử dụng vật liệu xây dựng, bảo đảm an toàn chịu lực, an toàn trong sử dụng, mỹ quan, bảo vệ môi trường…)
Không có giấy phép xây dựng phạt tới 30 triệu đồng
Khoản 5 Điều 15 Nghị định 139/2017/NĐ-CP đã quy định rõ:
"Phạt tiền đối với hành vi tổ chức thi công xây dựng công trình không có giấy phép xây dựng mà theo quy định phải có giấy phép xây dựng như sau:
- Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với xây dựng nhà ở riêng lẻ trong khu bảo tồn, khu di tích lịch sử - văn hóa hoặc xây dựng công trình khác không thuộc các trường hợp quy định tại điểm b, điểm c khoản này;
- Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với xây dựng nhà ở riêng lẻ tại đô thị”.
Như vậy, xây dựng nhà ở riêng lẻ tại đô thị không có giấy phép xây dựng bị phạt tới 30 triệu đồng.
Ngoài ra, đối với trường hợp nhà ở theo quy định trước khi khởi công xây dựng phải có giấy phép nhưng không có giấy phép sẽ bị phá dỡ.