Nợ cũ chưa xong, nợ có vấn đề đã phát sinh

Theo báo cáo tài chính 9 tháng đầu năm 2019, tỷ lệ nợ xấu tại các ngân hàng ít cải biến. Trong số 22 ngân hàng thì có 3 ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu ở mức trên 3%. Một số ngân hàng tình hình nợ xấu lại thay đổi theo chiều hướng "giật lùi". Tại Kienlongbank, tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay khách hàng tăng từ 0,94% lên 1,07%.

Nợ xấu tại OCB cũng tăng 38% lên mức gần 1,779 tỷ đồng. Cụ thể, nợ dưới tiêu chuẩn (nhóm 3) tăng 50% và nợ nghi ngờ (nhóm 4) tăng 152%. Do đó, tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ cho vay của OCB tăng lên mức 2.62% so với mức 2.29% hồi đầu năm.

Tại BIDV, tính đến 30/9, tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay khách hàng chỉ nhích nhẹ từ 1,9% hồi đầu năm lên 2,09% và vẫn ở ngưỡng thấp, nhưng trong đó nợ nhóm 5 tăng 70% lên 12.194 tỷ đồng. Tại MBBank, tỷ lệ nợ xấu tính đến cuối tháng 9 cũng ở mức 1,35%, nhưng nợ nhóm 5 đã tăng từ 858,56 tỷ đồng lên 1.345 tỷ đồng.

Nợ cũ chưa xử lý xong, nợ có vấn đề phát sinh thêm vẫn luôn rình rập các ngân hàng. Mới đây, hãng xếp hạng tín nhiệm Moody’s thông báo sẽ xem xét hạ xếp hạng của 17 ngân hàng Việt Nam. Trong đó, 4 nhà băng còn bị xem xét hạ Xếp hạng tín nhiệm cơ sở (BCA) và BCA đã điều chỉnh. 9 ngân hàng bị cân nhắc hạ Đánh giá rủi ro đối tác (CR Assessments) dài hạn.

Moody’s từng cho rằng, tuy chất lượng tài sản hệ thống ngân hàng sẽ được cải thiện trong thời gian tới nhưng tín dụng tăng trưởng nhanh chóng trong vài năm gần đây có thể dẫn tới sự suy giảm chất lượng tài sản khi các khoản nợ mới tới hạn.

Đó là lý do, cùng với việc tìm kiếm thêm dư địa cho vay trong bối cảnh hạn mức tín dụng khó được nới thêm. Các nhà băng càng đẩy mạnh bán nợ, phát mãi tài sản để thu hồi nợ xấu.

Cuối năm đẩy mạnh bán nợ bất động sản

Tháng 12, BIDV - Chi nhánh Gia Định cùng CTCP Đức Khải vừa thông báo phát mãi 26 căn hộ tại chung cư Kỷ Nguyên (The Era Town), 15B đường Nguyễn Lương Bằng, phường Phú Mỹ, quận 7, TP.HCM. Trong đó, có 9 căn hộ tại Block A2, 3 căn hộ ở block A3, 5 căn ở block A4, 3 căn ở block A5 và 6 căn tại block B2. Giá khởi điểm cho từng căn hộ dao động 2,18 - 5,54 tỷ đồng, với diện tích mỗi căn từ 135 đến 168m2. Tổng giá trị tài sản đấu giá tính theo mức khởi điểm đạt hơn 87,3 tỷ đồng. Thời hạn nhận hồ sơ chậm nhất vào ngày 31/12. Đơn vị mua tài sản thực hiện ký quỹ tối thiểu 10% giá khởi điểm.

Đầu tháng 10, BIDV Gia Định từng thông báo bán 27 căn hộ tại The Era Town. The Era Town là dự án do CTCP Đức Khải làm chủ đầu tư với tổng vốn đầu tư gần 4.800 tỷ đồng. Dự án nằm cách khu đô thị Phú Mỹ Hưng khoảng 5km và trung tâm quận 1 hơn 12km. Era Town có hơn 3.000 căn hộ, bắt đầu bàn giao vào năm 2013. 

Nhiều chi nhánh khác của BIDV đồng loạt rao bán các khoản nợ lên đến hàng trăm tỷ đồng. BIDV chi nhánh Vĩnh Long thông báo đấu giá toàn bộ nợ gốc, lãi và phí của Công ty Đầu Tư Xây Dựng Phú An Vĩnh Long với giá trị tạm tính đến 31/8 là 48,6 tỷ đồng. Tài sản đảm bảo là quyền sử dụng 41 thửa đất của công ty và máy móc thiết bị.  

Chi nhánh Phú Yên của ngân hàng này cũng đấu giá tài sản thế chấp là 2,48 triệu cổ phiếu của Công ty Thống Nhất 508 góp vốn tại Công ty Thương mại Dịch vụ Khách sạn Bạch Đằng với giá khởi điểm gần 27,7 tỷ đồng.

Chi nhánh này cũng đấu giá tài sản cầm cố khác là Dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh làng BIDV tại Khu đô thị mới CIENCO 5, Hà Nội. Dự án đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với tổng diện tích 10.684m2. Giá khởi điểm chào bán là hơn 153,3 tỷ đồng. Toàn bộ chi phí, thuế chuyển quyền sở hữu do người mua chịu và đặt cọc trước 30 tỷ đồng.

VietinBank cũng là một trong những ngân hàng tích cực bán nợ. Cách đây không lâu, VietinBank chi nhánh Bắc Hưng Yên vừa thông báo đấu giá khoản nợ của Công ty TNHH Thương mại Golden với giá trị 9,26 tỷ đồng, gồm hơn 8,4 tỷ đồng nợ gốc và gần 821 triệu đồng tiền lãi và lãi quá hạn. Tài sản đảm bảo của khoản nợ gồm toàn bộ nhà ở và công trình xây dựng tại huyện Mỹ Hào, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên và phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội.

Trước đó, chi nhánh Bảo Lộc của VietinBank cũng thông báo đấu giá khoản nợ của Công ty Thành Phát với tổng dư nợ hơn 34,1 tỷ đồng, gồm 23,25 tỷ đồng dư nợ gốc, 8,24 tỷ đồng lãi trong hạn và 2,64 tỷ đồng lãi quá hạn. Tài sản thế chấp của khoản vay là 3 quyền sử dụng đất tại tỉnh Lâm Đồng, tổng diện tích quyền sử dụng đất là 223 ha gồm đất nông, lâm kết hợp.

Chi nhánh Hải Phòng cũng đấu giá các tài sản của Công ty TNHH MTV Đóng tàu Nam Triệu gồm cầu tàu 10.000 tấn xây dựng năm 2003 với giá khởi điểm 13,1 tỷ đồng, đà tàu 10.000 tấn với giá khởi điểm 9 tỷ đồng và nhà làm việc 2 tầng giá khởi điểm 2 tỷ đồng.

Tương tự, hàng loạt chi nhánh của Vietinbank ở Hải Phòng, Bảo Lộc, Hà Nội... cũng rao bán các khoản nợ lên đến 70 tỷ đồng.

Nhiều ngân hàng như Sacombank, MBBank, Agribank,... cũng liên tục đấu giá tài sản gồm hàng loạt lô bất động sản, nhà đất, dự án từ chục tỷ đến hàng nghìn tỷ đồng.