Hồi 24 tuổi, tôi vẫn đang tận hưởng cuộc sống “ở trọ” mà thời điểm đó tôi cho là vừa đủ. Ngoài tự lo cho mình ở Sài Gòn, tôi có thể phụ giúp ba mẹ ở quê mỗi tháng. Tổng lương hai vợ chồng vừa cưới khi đó hơn 20 triệu một chút, tôi chưa mảy may có suy nghĩ mua nhà Sài Gòn trong đầu.

3 năm sau, tôi vừa lóe lên ý định mua nhà khi thấy người quen rao bán một căn nhà giá rẻ ở ngay trung tâm. Công cuộc vay tiền mua nhà bắt đầu.

Tài khoản có 10 triệu, liều mua nhà 1,3 tỉ

Năm 2019 (năm tôi 27 tuổi), người quen rao bán căn hộ chung cư tái định cư một phòng ngủ ở quận Bình Thạnh, cách cơ quan tôi chỉ khoảng 5km, đặc biệt là gần khu tôi đang thuê trọ. Ai sống ở Sài Gòn rồi có lẽ sẽ hiểu câu “ở đâu quen đó” – chúng tôi đôi ba lần chuyển trọ, nhưng cũng chỉ lòng vòng quanh khu này, dù có kẹt xe, giá cao hay chật chội nhưng vẫn thích ở đây.

Căn nhà đầu tiên tôi chọn mua giá gần 1,3 tỉ đổng ở quận Bình Thạnh

Nghĩ rằng hiếm lắm mới có căn với giá tốt như vậy ở khu vực rao bán nên chúng tôi mê mẩn, nhiều lần trong ngày chỉ mở xem ảnh căn hộ. Càng xem càng quyết tâm, chúng tôi hẹn chủ nhà để đến xem.

Chấp nhận leo thang bộ lên tầng 4, căn hộ 48m² có 1 phòng ngủ, không còn mới nhưng thoáng mát, có ban công, vuông vức, nằm ở vị góc yên tĩnh, sát cầu thang lên sân thượng, lại chỉ có khoảng 30 hộ sinh sống, chúng tôi chốt mua.

Vì là người quen nên tôi chốt được mức giá khá tốt ở thời điểm đó, người bán yêu cầu cọc 70 triệu, mà trong tài khoản tôi khi đó còn đúng 10 triệu, tôi đành xin được cọc tạm thời 10 triệu, số còn lại hẹn đến ngày có lương.

Trong thời gian này, tôi bắt đầu chạy tiền. Bán hết vàng cưới, lương đợt tiếp theo, tôi có tổng 80 triệu, hỏi vay thêm người quen và ngân hàng để làm hồ sơ vay mua nhà. Ngân hàng ngoại lãi suất tốt thì từ chối vì đây là diện chung cư tái định cư. Nhưng nhà đã có sổ hồng nên tôi hỏi vay được tại một ngân hàng nhà nước.

Tôi đặt cọc mua căn nhà đầu tiên bằng tất cả số tiền trong tài khoản khi đó - 10 triệu đồng

Căn nhà đầu tiên của tôi có lẽ là sự may mắn, người bán chốt giá thấp hơn định giá ngân hàng; bạn bè, người quen người có nhiều cho vay 50 triệu, người có ít cho vay 10 triệu, 3 triệu,… Tôi vay thêm ngân hàng 700 triệu là vừa đủ tổng tiền để chuyển cho người bán.

Năm đầu sau khi vay, tôi phải trả ngân hàng mỗi tháng khoảng 8 – 10 triệu đồng. Thời gian này, công việc ổn định, tổng lương hai vợ chồng khoảng 40 - 50 triệu, ngoài trả ngân hàng, tôi vẫn tích lũy được để trả dần khoản nợ từ người quen, bạn bè. Cuối năm 2020, tôi đã trả xong gần 500 triệu vay ngoài và bắt đầu trả gốc tiền vay ngân hàng trước hạn.

Sau khi đóng gốc trước hạn 100 triệu đồng, tiền lãi của tôi đã giảm đáng kể. Các tháng tiếp theo ngân hàng không thu gốc, chỉ thu lãi trên dư nợ gốc hiện tại nên khoản tiền trả ngân hàng khá nhẹ nhàng.

Căn nhà đầu tiên của tôi có lẽ là sự may mắn...

Đợt dịch Covid-19 TP.HCM giãn cách xã hội, vì đặc thù công việc, cả vợ chồng tôi phải làm với năng suất gần như gấp đôi thời điểm bình thường, mức thu nhập vì vậy cũng tăng gấp đôi. Tôi vẫn gom tiền, cứ tài khoản có 70 triệu thì tôi sẽ trả gốc trước hạn 50 triệu. Đầu năm 2022, tôi còn 100 triệu tiền gốc và đặt mục tiêu chuẩn bị đổi căn hộ khác tiện nghi hơn, dĩ nhiên vẫn bằng cách vay tiền.

Đổi nhà mới với 0 đồng trong tài khoản

Tháng 4.2022, ngày bấm tất toán khoản vay trên app ngân hàng, tôi thở phào, chưa bao giờ cảm thấy thoải mái đến vậy. Xác định đổi sang căn hộ 2 phòng ngủ, chung cư mới, có thang máy, gần trung tâm, tôi rao bán nhà, đồng thời tìm căn hộ tại dự án cũng ngay tại Bình Thạnh.

Xác định nhà mới có giá từ 2,9 tỉ - 3,1 tỉ, tôi cũng vay thêm người quen 200 triệu trong sổ tiết kiệm, nhận trả lãi cao hơn lãi suất ngân hàng để bớt khoản vay ngân hàng khi đổi nhà.

Căn nhà mới trong giai đoạn hoàn thành là căn hộ chung cư đúng kiểu tôi vẫn mơ ước bấy lâu

Sau 3 lượt có người đến coi nhà, tôi chốt bán được căn hộ đang ở cho một gia đình trung niên với giá gần 1,5 tỉ đồng. Sáng ký giấy đặt cọc, trưa vợ chồng tôi mới đi xem nhà mới đã “trong tầm ngắm” trước đó, chốt mua căn 3 tỉ và đặt cọc luôn cho bên bán.

Căn nhà mới rộng 72m², có 2 phòng ngủ, view sông, cùng hướng với nhà cũ, nhiều tiện ích, sạch sẽ - đây chính là điều chúng tôi vẫn mơ ước từ lâu, nhưng nếu mua ngay từ đầu thì không thể nào đủ điều kiện.

Chúng tôi lại tiếp tục làm hồ sơ vay ngân hàng, may mắn vừa kịp trước lúc rộ thông tin người vay mua nhà “gặp khó”. Ngày vừa nhận tiền từ người mua nhà cũ, tôi chuyển liền cho bên bán nhà mới, làm hợp đồng 3 bên cùng ngân hàng và chuyển đến nhà mới.

Ngoài 1,5 tỉ đồng tiền bán nhà cũ, 200 triệu vay của người quen, tôi vay thêm ngân hàng 1,4 tỉ đồng, cố tính dư ra 100 triệu đồng để lo các khoản thuế, phí và sắm sửa một số đồ dùng trong nhà. Vì căn hộ full nội thất nên chi phí cũng không quá tốn kém, con số trên là vừa đủ để căn nhà ấm áp đúng như ước mơ.

Vay ngân hàng không khó, điều kiện xét duyệt vay thông thường của các ngân hàng sẽ dựa vào các yếu tố: có nguồn thu nhập ổn định, đủ khả năng trả nợ cho khoản vay (xét bảng lương, sao kê ngân hàng), không có nợ xấu, có tài sản đảm bảo đủ để trả nợ cho khoản vay (thế chấp tài sản là căn nhà đang vay để trả nợ).

Góc "chill" mỗi ngày với hoàng hôn trong căn nhà hiện tại

Thời gian vay có thể từ 15, 20, 25 hay 30 năm tùy ngân hàng. Số tiền trả hàng tháng được tính bằng tiền gốc và tiền lãi, trong đó tiền gốc là số tiền vay/tổng thời gian vay (tháng).

Ví dụ, với khoản vay 1,4 tỉ đồng trong 30 năm, lãi suất cố định 6 tháng đầu là 8,9% thì mỗi tháng hiện tại tôi trả 4.660.000 đồng tiền gốc cùng khoảng 10 triệu đồng tiền lãi. May mắn có công việc ổn định, đôi khi thu xếp được, tôi làm thêm một số công việc nên tôi vẫn vừa trả ngân hàng, vừa tích cóp được để gom trả nợ ngoài, đặt mục tiêu sau đó sẽ trả gốc ngân hàng trước hạn và vẫn thỉnh thoảng phụ giúp ba mẹ. Dần dà tiến tới trả hết gốc trong khoảng 5 – 7 năm.

Vay tiền ngân hàng đến lần thứ hai nên tôi không quá áp lực, nhưng việc có căn nhà đẹp, ấm áp khiến tôi thích cảm giác ở nhà, làm việc tại nhà cũng như dành thời gian chăm chút cho tổ ấm nhỏ.

Ở tuổi từ 30, nhiều đồng nghiệp của tôi cũng vay ngân hàng mua nhà Sài Gòn, người vài trăm, người 1 tỉ, có người nhiều hơn; như vậy, mỗi tháng trả góp từ 8 – 16 triệu nhưng tôi thấy mọi người phần đông không quá áp lực tiền bạc. Còn trẻ, còn khỏe, có công việc ổn định, quan trọng là tự mình cảm thấy đúng thời điểm. Đổi lại, với căn nhà đẹp, mọi người an cư, có không gian để nghỉ ngơi, làm việc, gia tăng thu nhập.

Mình xin phép chia sẻ seri Làm sao mua nhà Sài Gòn trên tờ Thanh Niên để anh chị em trên Diễn đàn Người mua nhà cùng tham khảo và bày tỏ quan điểm.