Gần đây, có một bạn đọc gửi câu hỏi lên Cổng thông tin điện tử Bộ Tài chính, hỏi thẳng: cá nhân có hai tài sản cho thuê trên cùng một địa bàn quản lý thuế, đã đăng ký mã số thuế cho một địa điểm rồi, vậy địa điểm còn lại có cần đăng ký gì thêm không, hay dùng luôn mã số thuế cũ là được? Đây cũng là băn khoăn rất phổ biến của những người cho thuê nhà, cho thuê mặt bằng hiện nay.

Theo trả lời của Thuế cơ sở 1 TP.HCM, sau khi đã đăng ký thuế lần đầu, nếu cá nhân hoặc hộ kinh doanh cho thuê tài sản phát sinh thêm địa điểm cho thuê mới thì không phải xin thêm mã số thuế khác. Tuy nhiên, điều bắt buộc là phải thông báo với cơ quan thuế nơi có địa điểm kinh doanh mới. Việc thông báo này được thực hiện bằng cách sử dụng số định danh cá nhân để kê khai đầy đủ thông tin của địa điểm cho thuê tại tờ khai mẫu 01/TTS – tờ khai dành cho hoạt động cho thuê tài sản – ngay trong kỳ tính thuế đầu tiên theo Thông tư 40/2021/TT-BTC.

Quy định này không phải là “ý kiến riêng” của cơ quan thuế địa phương mà được đặt trên nền tảng pháp lý khá rõ ràng. Luật Quản lý thuế quy định người nộp thuế phải đăng ký thuế trước khi bắt đầu hoạt động kinh doanh hoặc khi phát sinh nghĩa vụ với ngân sách nhà nước. Với hộ gia đình, cá nhân cho thuê tài sản, nếu không thuộc diện đăng ký hộ kinh doanh qua cơ quan đăng ký kinh doanh thì sẽ đăng ký thuế trực tiếp với cơ quan thuế. Và sau khi đã có đăng ký thuế ban đầu, nếu phát sinh thêm hoạt động hoặc thêm địa điểm kinh doanh ngoài địa chỉ đã đăng ký, người nộp thuế vẫn dùng số định danh cá nhân đó để kê khai, nộp thuế, nhưng phải khai báo bổ sung thông tin với chi cục thuế nơi có hoạt động kinh doanh mới.

Cục Thuế cũng hướng dẫn rất rõ tại Công văn 3858/CT-NVT: khi hộ kinh doanh hoặc cá nhân có thêm địa điểm kinh doanh ngoài trụ sở hay địa điểm ban đầu thì không cần chạy đi đăng ký lại với cơ quan đăng ký kinh doanh, nhưng nhất định phải thông báo cho thuế cơ sở. Việc thông báo này được thực hiện thông qua tờ khai 01/CNKD hoặc 01/TTS của kỳ tính thuế đầu tiên. Sau khi tiếp nhận thông tin, hệ thống quản lý thuế tập trung sẽ tự động cập nhật và sinh ra một mã nội bộ để quản lý từng địa điểm kinh doanh, giúp việc kê khai và theo dõi nghĩa vụ thuế cho các kỳ sau được tách bạch, rõ ràng hơn.

Một điểm đáng chú ý khác là trong dự thảo Nghị định mới về quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh mà Bộ Tài chính đang trình Chính phủ, cách quản lý với hộ có nhiều địa điểm kinh doanh cũng đã được định hình rõ hơn. Theo dự thảo này, nếu hộ kinh doanh có nhiều cửa hàng, nhiều địa điểm hoạt động, dù cùng tỉnh hay khác tỉnh, thì sẽ thực hiện khai thuế tổng hợp chung cho tất cả các địa điểm trên một hồ sơ khai thuế, nộp tại cơ quan thuế quản lý trực tiếp trụ sở chính của hộ kinh doanh – tức địa chỉ ghi trên giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Đồng thời, hộ kinh doanh phải kê khai đầy đủ danh sách các địa điểm kinh doanh với cơ quan thuế, từ địa chỉ, tên cửa hàng cho tới thông tin liên hệ.

Trong trường hợp có địa điểm kinh doanh nằm ngoài trụ sở chính, hộ kinh doanh vẫn phải thông báo với cơ quan thuế trong vòng 10 ngày kể từ khi địa điểm đó bắt đầu hoạt động. Việc nộp thuế cho từng địa điểm sẽ được hệ thống công nghệ thông tin của cơ quan thuế hỗ trợ, tránh tình trạng kê khai chồng chéo hoặc bỏ sót nghĩa vụ thuế.

Dự thảo nghị định này dự kiến có hiệu lực từ ngày 1.1, nhưng đến nay vẫn đang trong quá trình chờ ban hành chính thức. Trong lúc chờ quy định mới, người cho thuê nhiều nhà, nhiều mặt bằng vẫn nên bám sát quy định hiện hành: một mã số thuế dùng xuyên suốt, nhưng hễ có thêm địa điểm cho thuê là phải chủ động khai báo với cơ quan thuế. Làm đúng từ đầu có thể hơi mất công, nhưng về lâu dài lại giúp mình tránh được rất nhiều rắc rối không đáng có.