Tôi có thử xem “tư vấn” một phương án tài chính cực kỳ khoa học, logic, và tất nhiên là… không tưởng.
Theo đó, mỗi tháng người mua chỉ cần tiết kiệm khoảng 14 triệu 999 nghìn. Phần còn lại 1 nghìn đồng giữ lại để phòng thân, ví dụ mua gói muối chấm mì tôm cho đỡ nhạt 😂
Chế độ sinh hoạt đi kèm cũng khá đơn giản: ăn mì gói, uống nước suối, hạn chế giao tiếp xã hội để tránh phát sinh chi phí cà phê, trà sữa, sinh nhật. Nếu thiếu thì… xin thêm bố mẹ, ông bà hai bên – một nguồn tài trợ truyền thống nhưng bền vững.
Giả sử người mua năm nay 20 tuổi, duy trì kỷ luật tài chính thép này đều đặn, không ốm đau, không thất nghiệp, không yêu đương (vì yêu vào là dễ “toang” ngân sách), không sinh con (chi phí này khỏi cần bàn), và đặc biệt là… không có lạm phát thì sau khoảng 28 năm, sẽ tích lũy được số tiền đủ để đặt cọc 10%.
Tức là khi bước sang tuổi 48, người mua chính thức chạm tay vào giấc mơ: ký hợp đồng vay ngân hàng khoảng 4,5 tỷ đồng.
Phần còn lại khá nhẹ nhàng: vay trong 50 năm. Mỗi tháng trả cả gốc lẫn lãi một con số “dễ chịu”, thường sẽ vượt xa mức thu nhập ban đầu, nhưng thôi, lúc đó có thể hy vọng thu nhập đã tăng lên, hoặc… hy vọng ngân hàng cũng có trái tim.
Như vậy, đến năm 98 tuổi, căn hộ sẽ hoàn toàn thuộc về bạn. Một cái kết đẹp. Một hành trình trọn vẹn. Một giấc mơ bất động sản kéo dài gần một thế kỷ, đủ lâu để truyền lại cho… chắt nội tiếp tục trả nợ nếu cần.
Nghe qua thì buồn cười, nhưng thực ra lại phản ánh một thực tế không mấy hài hước của thị trường nhà ở đô thị, đặc biệt là tại Hà Nội.
Giá nhà trong nhiều năm qua tăng nhanh hơn rất nhiều so với tốc độ tăng thu nhập. Một căn hộ trung bình hiện nay đã vượt xa khả năng chi trả của phần lớn người lao động trẻ, ngay cả khi họ có công việc ổn định. Trong khi đó, các công cụ tài chính hỗ trợ như vay ngân hàng lại đi kèm áp lực trả nợ dài hạn, lãi suất biến động và yêu cầu thu nhập đủ lớn để chứng minh khả năng trả nợ.
Nói cách khác, bài toán “lương 15 triệu – mua nhà 5 tỷ” không phải là bài toán sai cách giải, mà là bài toán… sai ngay từ đề bài.
Vậy giải pháp thực tế là gì?
Có lẽ không phải là nhịn ăn 30 năm, cũng không phải là vay 50 năm. Thay vào đó, người mua cần nhìn lại kỳ vọng của mình: bắt đầu từ những phân khúc phù hợp hơn với thu nhập, chấp nhận đi xa trung tâm hơn, hoặc cân nhắc thuê nhà trong một giai đoạn đủ dài để tích lũy.
Còn nếu vẫn kiên định với mục tiêu căn hộ 5 tỷ ngay từ vạch xuất phát 15 triệu/tháng, thì lời khuyên chân thành là… nên thêm một phương án dự phòng: chờ trúng số.
Vì suy cho cùng, giữa rất nhiều chiến lược tài chính phức tạp, đôi khi cách nhanh nhất để mua nhà ở Hà Nội vẫn là… may mắn.